Straż Miejska Lubliniec

Straż Miejska w Lublińcu realizuje zadania określone przede wszystkim w ustawie o strażach gminnych. Do jej podstawowych obowiązków należy ochrona spokoju i porządku w miejscach publicznych oraz reagowanie na zachowania naruszające przepisy porządkowe obowiązujące na terenie miasta. Strażnicy czuwają również nad porządkiem i kontrolują ruch drogowy w zakresie przyznanym strażom miejskim przez przepisy prawa.

• współdziałanie z właściwymi służbami podczas działań związanych z ratowaniem życia i zdrowia, usuwaniem skutków awarii technicznych, klęsk żywiołowych i innych miejscowych zagrożeń;
• zabezpieczanie miejsc przestępstw, katastrof i innych zdarzeń przed dostępem osób postronnych lub zniszczeniem śladów do czasu przybycia właściwych służb;
• ochrona obiektów komunalnych oraz urządzeń użyteczności publicznej;
• współpraca z organizatorami i innymi służbami przy ochronie porządku podczas zgromadzeń i imprez publicznych;
• podejmowanie czynności wobec osób nietrzeźwych, gdy ich zachowanie stwarza zagrożenie lub narusza porządek publiczny;
• informowanie mieszkańców o zagrożeniach oraz udział w działaniach zapobiegających wykroczeniom i zjawiskom kryminogennym;
• konwojowanie dokumentów, przedmiotów wartościowych lub wartości pieniężnych na potrzeby gminy.

W związku z wykonywaniem ustawowych zadań straż może także obserwować i rejestrować obraz zdarzeń w miejscach publicznych, jeżeli jest to niezbędne do utrwalania dowodów przestępstwa lub wykroczenia, przeciwdziałania naruszeniom porządku albo ochrony obiektów komunalnych i urządzeń użyteczności publicznej.

Oficjalny portal miasta podaje, że pracownicy Komendy Straży Miejskiej pracują od poniedziałku do piątku w systemie dwóch zmian: pierwsza zmiana obejmuje godziny 06:00–14:00, a druga 12:00–20:00. W uzasadnionych przypadkach służba może być wykonywana również w soboty, niedziele, dni świąteczne oraz w innych godzinach. W okresie zimowym przewidziano dodatkowo dyżury domowe w soboty i dni ustawowo wolne od pracy, związane m.in. z koniecznością reagowania przy podwyższonych poziomach ostrzegania dotyczących jakości powietrza i wykonywania kontroli palenisk.

Miasto stosuje podział obszaru Lublińca na rejony służbowe. Według opublikowanego podziału obowiązującego od 22 lipca 2024 r. wyznaczono cztery rejony odpowiedzialności, przypisane poszczególnym strażnikom. Każdy rejon obejmuje określony zestaw ulic, osiedli, placów, rond, skwerów i innych części miasta. Taki model ma umożliwiać stałe przypisanie odpowiedzialności za konkretny obszar oraz lepszą znajomość lokalnych problemów porządkowych.

Na aktualnej stronie kontaktowej miasta wyodrębniono funkcję komendanta, czterech strażników oraz pracownika administracyjnego. W strukturze kontaktowej funkcjonują również dyżurka Straży Miejskiej oraz stanowisko związane z monitoringiem miejskim. W sytuacji braku służby dyżurnej miasto wskazuje możliwość kontaktu bezpośrednio z patrolem, natomiast poza godzinami pracy zdarzenia wymagające pilnej reakcji powinny być kierowane do właściwych służb alarmowych.

Monitoring wizyjny jest jednym z narzędzi wykorzystywanych przez miasto w celu ochrony porządku publicznego i bezpieczeństwa. Oficjalna klauzula informacyjna wskazuje, że system służy także ochronie przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej. W opublikowanym wykazie obszarów monitorowanych wymieniono Stadion Miejski, gdzie wskazano cztery kamery, oraz Punkt Selektywnego Zbierania Odpadów Komunalnych, gdzie wskazano sześć kamer. Administratorem danych zarejestrowanych przez ten system jest Urząd Miejski w Lublińcu.

Podstawę prawną funkcjonowania monitoringu stanowią przepisy ustawy o samorządzie gminnym oraz regulacje dotyczące ochrony danych osobowych. Nagrania mogą być zabezpieczane m.in. wtedy, gdy zarejestrowane zdarzenie dotyczy zagrożenia bezpieczeństwa i porządku publicznego, niszczenia mienia albo kradzieży. Zabezpieczenie materiału następuje na pisemny wniosek, a utrwalone nagrania mogą być przekazywane organom prowadzącym postępowanie, takim jak policja, prokuratura lub sąd, jeżeli mają one podstawę prawną do uzyskania tych danych.

Portal miasta podaje, że nagrania obrazu zawierające dane osobowe są przechowywane co do zasady przez okres nieprzekraczający 31 dni od dnia nagrania, chyba że odrębne przepisy wymagają innego postępowania albo materiał został wcześniej zabezpieczony dla potrzeb konkretnej sprawy. Równolegle ustawa o strażach gminnych przyznaje straży prawo obserwowania i rejestrowania obrazu zdarzeń w miejscach publicznych, gdy jest to niezbędne do realizacji ustawowych zadań związanych z porządkiem, dowodami wykroczeń lub ochroną mienia komunalnego.

Istotną częścią działalności Straży Miejskiej w Lublińcu są kontrole związane z ochroną środowiska. Miasto wskazuje wprost kontrole palenisk, gospodarki odpadami, przydomowych oczyszczalni ścieków oraz zbiorników bezodpływowych. Strażnicy sprawdzają m.in. sposób eksploatacji źródeł ciepła i rodzaj stosowanego paliwa, a w okresie jesienno-zimowym działania te są szczególnie związane z egzekwowaniem ograniczeń wynikających z uchwały antysmogowej obowiązującej w województwie śląskim.

• kontrole mogą obejmować piece i paleniska, stosowane paliwo oraz sposób postępowania z odpadami;
• w razie podejrzenia spalania odpadów lub niedozwolonych paliw możliwe jest zabezpieczenie próbki popiołu lub paliwa do badań;
• strażnicy posiadają upoważnienia do prowadzenia kontroli i są zobowiązani do ich okazania na żądanie mieszkańca;
• na nieruchomościach innych niż związane z działalnością gospodarczą kontrole palenisk mogą być prowadzone w godzinach 06:00–22:00;
• sprawdzana jest również częstotliwość wywozu nieczystości ciekłych, posiadanie wymaganych umów i dokumentów potwierdzających wykonanie usługi.

Miasto przypomina, że właściciele nieruchomości korzystający ze zbiorników bezodpływowych mają obowiązek gromadzić i usuwać nieczystości ciekłe zgodnie z przepisami oraz dokumentować korzystanie z usług uprawnionego przedsiębiorcy. Straż Miejska prowadzi także kontrole podmiotów gospodarczych w zakresie posiadania wymaganych umów na odbiór odpadów. Ujawnione naruszenia mogą prowadzić do postępowania mandatowego lub skierowania sprawy do właściwego sądu.

Straż Miejska w Lublińcu została powołana w 1992 r. Jej utworzenie wiązało się z potrzebą ochrony porządku publicznego na terenie miasta oraz kontrolowania przestrzegania i egzekwowania prawa miejscowego. Oficjalna historia jednostki wskazuje, że 21 stycznia 1992 r. zarządzeniem władz miasta określono statut Straży Miejskiej. W początkowym okresie komenda funkcjonowała jako wydział Urzędu Miasta, a liczebność zespołu zmieniała się na przestrzeni kolejnych lat.

Zakres działania jednostki jest obecnie oparty przede wszystkim na ustawie o strażach gminnych. Wśród aktów prawnych wskazywanych przez miasto znajdują się również ustawa o samorządzie gminnym, Kodeks wykroczeń, Kodeks postępowania w sprawach o wykroczenia, przepisy dotyczące ruchu drogowego i kierujących pojazdami, ustawa o środkach przymusu bezpośredniego i broni palnej oraz rozporządzenia regulujące wykonywanie określonych czynności przez strażników, kierowanie ruchem, nakładanie grzywien w drodze mandatu i zasady umundurowania oraz oznakowania straży.

W lutym 2026 r. Komenda Straży Miejskiej została przeniesiona do nowej siedziby, która jest wskazana w aktualnych danych adresowych jednostki. Informację o zmianie lokalizacji opublikował Urząd Miejski, a bieżąca strona kontaktowa miasta podaje tę samą lokalizację jako adres komendy. Oznacza to, że wcześniejszy adres przy głównej siedzibie urzędu nie powinien być traktowany jako aktualny adres Straży Miejskiej.

Poniższe źródła publiczne posłużyły do przygotowania informacji o jednostce:

• www.lubliniec.eu/kontakt
• lubliniec.eu/aktualnosc/nowa-siedziba-strazy-miejskiej-w-lublincu
• lubliniec.eu/urzad-miejski-ul-pilsudskiego-9
• www.lubliniec.eu/zadania
• www.lubliniec.eu/rejony-sluzbowe
• www.lubliniec.eu/monitoring-miejski
• www.lubliniec.eu/historia-0
• www.lubliniec.eu/akty-prawne-0
• www.lubliniec.eu/spalanie-odpadow
• www.lubliniec.eu/wywoz-nieczystosci-stalych-cieklych
• www.lubliniec.eu/kontrole-piecow